Halo ve Horn Etkisi

Haziran 15, 2016

 

Bir çoğumuz ön yargılı olmadığını iddia etse de kimi zaman bizi yanılgıya düşüren ön yargılarımız var. Yeni tanıştığımız insanlarla ilgili ön yargılarımız tanışma anından çok kısa bir süre sonra oluşuyor ve düşüncelerimizi, tavırlarımızı etkisi altına alıyor.

Halo Etkisi, birini ilk gördüğümüzde edindiğimiz iyi izlenime bakarak, kişinin diğer özellikleri hakkında iyi çıkarım yapmaktır. Örneğin güzel ya da yakışıklı biriyle tanıştığımızda onun saygılı, hoş görülü, iyi niyetli gibi olumlu vasıflar taşıdığını düşünürüz. Sıcakkanlı biriyle tanıştığımızda dürüst olduğunu. Aynı şekilde iyi giyimli birinin, ya da güzel konuşan birinin hep iyi vasıfları olduğuna inanırız. İnancı yüksek insanın hak yemeyeceğine, hırsızlık arsızlık yapmayacağına inanıyor olmamız da bu sebepten…

Horn Etkisi ise tam tersidir. Birini ilk gördüğümüzde edindiğimiz kötü izlenime bakarak, kişinin diğer özellikleri hakkında kötü çıkarım yaparız. Tembel bir insanın başarısız, sinirli gördüğümüz birinin saygısız olduğunu düşünürüz.

Kısacası bir kişiyi ilk gördüğümüzde edindiğimiz anlık izlenim, o kişiyi değerlendirmemizde daha sonraki yargıların temelini oluşturuyor. Özellikle iş görüşmelerinde görüşmeyi yapan kişinin görüştüğü kişi ile ilgili ilk izlenimi Halo ise işe alınma olasılığı artıyorken horn ise kişi işe ne kadar uygun olursa olsun şansı oldukça azalıyor. Sadece iş görüşmelerinde de değil hayatımızın bir çok yerinde bu etkiler mutlu bir ilişkiyi, iyi bir dostluğu başlamadan kaybettirebiliyor. Ya da horn etkisiyle olumlu algımızla büyük hayal kırıklığı yaşayabiliyoruz. Fırsatları kaçırabildiğimiz gibi büyük dertlerin orasına da düşebiliyoruz.

İnsanlara güvenmeden yaşamak işkence gibi olduğundan paranoyakça yaklaşımla hayatımızı kendimize zehir etmeyelim. Ama bir çiçek gördüğümüzde de çiçek bahçesi beklemeyelim derim. Her ne koşulda olursa olsun insanların içindeki iyi ya da kötü şeyleri görüp değerlendirebilmek için kendimize fırsat tanıyalım. İnsan oldukça karmaşık bir doğaya sahip. Tek bir hareketle, tek bir kelimeyle ya da mimikle bir değer biçmek hem kendimize hem de karşımızdakine haksızlık olur.

Halo ve Horn etkilerinin bizden uzakta olabilmesi dileğiyle…

Yorum Yapılmamış

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.